Tin tức sức khỏe,
thông báo về DYM

Tuyến giáp là tuyến nội tiết nhỏ nằm ở vùng cổ nhưng có vai trò quan trọng trong việc điều hòa chuyển hóa, nhịp tim, thân nhiệt, cân nặng, năng lượng, da tóc, tiêu hóa và chu kỳ kinh nguyệt.

Khi tuyến giáp hoạt động bất thường, cơ thể có thể xuất hiện các dấu hiệu như mệt mỏi kéo dài, tăng hoặc sụt cân bất thường, tim đập nhanh, lạnh người, rụng tóc, mất ngủ hoặc rối loạn kinh nguyệt.

Trong các xét nghiệm đánh giá tuyến giáp, xét nghiệm TSH là một trong những chỉ số thường được chỉ định đầu tiên. Vậy TSH là gì, xét nghiệm TSH dùng để làm gì và khi nào bạn nên kiểm tra chỉ số này?

TSH là gì?

TSH là viết tắt của Thyroid-Stimulating Hormone, còn gọi là hormone kích thích tuyến giáp.

Hormone này được sản xuất bởi tuyến yên, một tuyến nhỏ nằm ở脑, có nhiệm vụ “ra tín hiệu” cho tuyến giáp sản xuất hormone tuyến giáp.

Có thể hiểu đơn giản: TSH giống như tín hiệu điều phối giữa não và tuyến giáp.

Khi cơ thể thiếu hormone tuyến giáp, tuyến yên thường tiết nhiều TSH hơn để kích thích tuyến giáp hoạt động.

Ngược lại, khi hormone tuyến giáp quá nhiều, tuyến yên có xu hướng giảm tiết TSH.

Vì vậy, chỉ số TSH giúp bác sĩ đánh giá tuyến giáp đang hoạt động bình thường, hoạt động kém hay hoạt động quá mức.

Xét nghiệm TSH để làm gì?

Xét nghiệm TSH là xét nghiệm máu dùng để đánh giá chức năng tuyến giáp.

Đây là một trong những xét nghiệm quan trọng trong việc phát hiện và theo dõi các rối loạn tuyến giáp.

Xét nghiệm TSH có thể giúp:

• Sàng lọc rối loạn chức năng tuyến giáp.

• Hỗ trợ phát hiện suy giáp.

• Hỗ trợ phát hiện cường giáp.

• Theo dõi hiệu quả điều trị bệnh tuyến giáp.

• Kiểm tra tuyến giáp ở phụ nữ chuẩn bị mang thai, đang mang thai hoặc sau sinh nếu có chỉ định.

• Đánh giá nguyên nhân của các triệu chứng như mệt mỏi, tăng cân, sụt cân, tim đập nhanh, rụng tóc hoặc rối loạn kinh nguyệt.

Thông thường, bác sĩ có thể chỉ định thêm FT4, FT3, siêu âm tuyến giáp hoặc xét nghiệm kháng thể tuyến giáp nếu cần đánh giá sâu hơn.

Khi nào cần làm xét nghiệm TSH?

Bạn nên cân nhắc làm xét nghiệm TSH nếu có dấu hiệu nghi ngờ rối loạn tuyến giáp hoặc thuộc nhóm có nguy cơ cao.

1. Khi có dấu hiệu nghi ngờ suy giáp

Suy giáp là tình trạng tuyến giáp hoạt động kém. Người bệnh có thể có các dấu hiệu như:

• Mệt mỏi kéo dài.

• Buồn ngủ, thiếu năng lượng.

• Tăng cân hoặc khó giảm cân.

• Sợ lạnh, tay chân lạnh.

• Da khô, tóc rụng, móng yếu.

• Táo bón.

• Kinh nguyệt không đều hoặc rong kinh.

• Giảm tập trung, hay quên, tâm trạng trầm xuống.

Nếu các triệu chứng này kéo dài và không rõ nguyên nhân, xét nghiệm TSH có thể giúp kiểm tra tuyến giáp có đang hoạt động kém hay không.

2. Khi có dấu hiệu nghi ngờ cường giáp

Cường giáp là tình trạng tuyến giáp hoạt động quá mức. Người bệnh có thể gặp:

• Tim đập nhanh, hồi hộp.

• Run tay.

• Sụt cân dù ăn uống bình thường hoặc ăn nhiều.

• Dễ nóng, đổ mồ hôi nhiều.

• Mất ngủ, lo lắng, bồn chồn.

• Đi ngoài nhiều lần.

• Cổ to hoặc có cảm giác vùng cổ bất thường.

• Kinh nguyệt ít hơn hoặc rối loạn chu kỳ.

Trong trường hợp này, xét nghiệm TSH thường được kết hợp với FT4 hoặc FT3 để đánh giá chính xác hơn.

3. Khi có tiền sử bệnh tuyến giáp

Người từng mắc suy giáp, cường giáp, viêm tuyến giáp, bướu giáp, nhân giáp hoặc từng phẫu thuật tuyến giáp có thể cần kiểm tra TSH định kỳ theo hướng dẫn của bác sĩ.

4. Khi phụ nữ chuẩn bị mang thai, đang mang thai hoặc sau sinh

Hormone tuyến giáp có vai trò quan trọng đối với sức khỏe của mẹ và sự phát triển của thai nhi.

Phụ nữ có triệu chứng nghi ngờ, tiền sử bệnh tuyến giáp, tiền sử sảy thai, khó mang thai hoặc bệnh tự miễn nên trao đổi với bác sĩ về việc kiểm tra tuyến giáp.

5. Khi khám sức khỏe tổng quát

Xét nghiệm TSH có thể được chỉ định trong gói khám tổng quát hoặc khám chuyên sâu, đặc biệt ở người có triệu chứng mệt mỏi kéo dài, thay đổi cân nặng, rối loạn kinh nguyệt, rụng tóc hoặc có tiền sử gia đình mắc bệnh tuyến giáp.

Chỉ số TSH bình thường là bao nhiêu?

Khoảng tham chiếu của TSH có thể khác nhau tùy phòng xét nghiệm, phương pháp đo, độ tuổi, tình trạng sức khỏe và thai kỳ. Tuy nhiên, ở người trưởng thành, chỉ số TSH thường được tham khảo trong khoảng 0.4 – 4.0 mIU/L.

Cần lưu ý rằng chỉ số “bình thường” không nên được tự diễn giải một cách máy móc. Một kết quả TSH cần được bác sĩ đánh giá cùng với:

• Triệu chứng hiện tại.

• Tuổi và giới tính.

• Tình trạng mang thai hoặc sau sinh.

• Tiền sử bệnh tuyến giáp.

• Kết quả FT4, FT3 nếu có.

• Thuốc đang sử dụng.

• Kết quả siêu âm tuyến giáp nếu cần.

Vì vậy, nếu kết quả TSH nằm ngoài khoảng tham chiếu hoặc gần ngưỡng bất thường, người bệnh nên trao đổi với bác sĩ để được giải thích chính xác.

TSH cao / thấp nghĩa là gì?

TSH cao hoặc thấp có thể gợi ý tuyến giáp đang hoạt động bất thường. Tuy nhiên, cần kết hợp với các xét nghiệm khác để chẩn đoán.

TSH cao nghĩa là gì?

TSH cao thường gợi ý tuyến giáp đang hoạt động kém, tức cơ thể có thể đang thiếu hormone tuyến giáp. Khi đó, tuyến yên tiết nhiều TSH hơn để kích thích tuyến giáp làm việc.

TSH cao có thể gặp trong:

• Suy giáp.

• Suy giáp dưới lâm sàng.

• Viêm tuyến giáp Hashimoto.

• Sau điều trị cường giáp.

• Sau phẫu thuật hoặc xạ trị tuyến giáp.

• Một số tình trạng hoặc thuốc ảnh hưởng đến chức năng tuyến giáp.

Người có TSH cao có thể mệt mỏi, tăng cân, lạnh người, táo bón, da khô, rụng tóc hoặc rối loạn kinh nguyệt.

TSH thấp nghĩa là gì?

TSH thấp thường gợi ý tuyến giáp đang hoạt động quá mức hoặc cơ thể có quá nhiều hormone tuyến giáp. Khi hormone tuyến giáp tăng, tuyến yên sẽ giảm tiết TSH.

TSH thấp có thể gặp trong:

• Cường giáp.

• Bệnh Basedow.

• Bướu giáp nhân độc.

• Viêm tuyến giáp giai đoạn đầu.

• Dùng thuốc hormone tuyến giáp quá liều.

• Một số tình trạng ảnh hưởng đến tuyến yên.

Người có TSH thấp có thể hồi hộp, tim đập nhanh, run tay, sụt cân, mất ngủ, đổ mồ hôi nhiều hoặc lo lắng.

Có cần xét nghiệm thêm không?

Có thể. Trong nhiều trường hợp, bác sĩ sẽ chỉ định thêm FT4, FT3, kháng thể tuyến giáp hoặc siêu âm tuyến giáp để xác định nguyên nhân và mức độ rối loạn.

Cần chuẩn bị gì trước khi xét nghiệm TSH?

Xét nghiệm TSH là xét nghiệm máu đơn giản, thường không cần chuẩn bị quá phức tạp.

Tuy nhiên, để kết quả được đánh giá chính xác hơn, người bệnh nên lưu ý:

• Thông báo cho bác sĩ về các thuốc đang dùng, đặc biệt là thuốc tuyến giáp, thuốc tim mạch, thuốc nội tiết hoặc thực phẩm chức năng.

• Không tự ý ngưng thuốc đang điều trị nếu chưa có hướng dẫn của bác sĩ.

• Nếu đang dùng thuốc hormone tuyến giáp, nên hỏi bác sĩ thời điểm uống thuốc và thời điểm lấy máu phù hợp.

• Thông báo nếu đang mang thai, sau sinh hoặc có kế hoạch mang thai.

• Mang theo kết quả xét nghiệm hoặc siêu âm tuyến giáp cũ nếu có.

Một số trường hợp không cần nhịn ăn, nhưng nếu làm kèm nhiều xét nghiệm khác trong gói khám tổng quát, bạn có thể được yêu cầu nhịn ăn theo hướng dẫn. Việc chuẩn bị đúng giúp bác sĩ đọc kết quả chính xác hơn và tránh những sai lệch không cần thiết.

Xét nghiệm TSH tại DYM Medical Center

Tại DYM Medical Center, người bệnh có thể thực hiện xét nghiệm TSH trong quá trình khám sức khỏe tổng quát, khám nội khoa hoặc kiểm tra tuyến giáp khi có triệu chứng nghi ngờ.

Bác sĩ sẽ tư vấn dựa trên tình trạng cụ thể của từng người, bao gồm triệu chứng, tiền sử bệnh, thuốc đang dùng và các yếu tố nguy cơ. Nếu cần, người bệnh có thể được chỉ định thêm FT4, FT3, siêu âm tuyến giáp hoặc các xét nghiệm liên quan để đánh giá toàn diện hơn.

DYM Medical Center hướng đến việc giúp người bệnh không chỉ nhận kết quả xét nghiệm, mà còn hiểu rõ ý nghĩa của từng chỉ số và biết bước tiếp theo cần làm gì.

Kết luận

Xét nghiệm TSH là xét nghiệm quan trọng giúp đánh giá hoạt động của tuyến giáp, tuyến yên và hỗ trợ phát hiện suy giáp, cường giáp hoặc các rối loạn tuyến giáp khác.

Bạn nên cân nhắc kiểm tra TSH nếu có các dấu hiệu như mệt mỏi kéo dài, tăng hoặc sụt cân bất thường, tim đập nhanh, lạnh người, rụng tóc, táo bón, mất ngủ hoặc rối loạn kinh nguyệt.

TSH cao hoặc thấp không nên tự diễn giải tại nhà, vì kết quả cần được đánh giá cùng triệu chứng, FT4, FT3 và tình trạng sức khỏe tổng thể. Nếu có bất thường, hãy trao đổi với bác sĩ để được tư vấn hướng theo dõi hoặc điều trị phù hợp.

Câu hỏi thường gặp

1. Xét nghiệm TSH có cần nhịn ăn không?

Thông thường, xét nghiệm TSH không bắt buộc phải nhịn ăn. Tuy nhiên, nếu bạn làm cùng các xét nghiệm khác như đường huyết, mỡ máu hoặc khám tổng quát, bác sĩ có thể yêu cầu nhịn ăn theo hướng dẫn.

2. TSH cao có phải suy giáp không?

TSH cao thường gợi ý tuyến giáp hoạt động kém, nhưng chưa đủ để kết luận trong mọi trường hợp. Bác sĩ thường cần xem thêm FT4, triệu chứng và tiền sử bệnh để chẩn đoán chính xác.

3. TSH thấp có phải cường giáp không?

TSH thấp có thể liên quan đến cường giáp hoặc tình trạng hormone tuyến giáp tăng cao. Tuy nhiên, cần kết hợp với FT4, FT3 và đánh giá của bác sĩ để xác định nguyên nhân.

4. Bao lâu nên xét nghiệm TSH một lần?

Tần suất xét nghiệm phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe, triệu chứng và tiền sử bệnh tuyến giáp. Người đang điều trị bệnh tuyến giáp cần xét nghiệm theo lịch hẹn của bác sĩ. Người không có triệu chứng có thể kiểm tra khi khám sức khỏe định kỳ nếu có yếu tố nguy cơ.

5. Phụ nữ có nên xét nghiệm TSH không?

Có, đặc biệt nếu có triệu chứng mệt mỏi kéo dài, rụng tóc, lạnh người, rối loạn kinh nguyệt, khó mang thai, đang mang thai, sau sinh hoặc có tiền sử gia đình mắc bệnh tuyến giáp.

6. Xét nghiệm TSH có phát hiện được nhân giáp không?

Không. TSH giúp đánh giá chức năng tuyến giáp, còn nhân giáp là bất thường về cấu trúc. Để phát hiện nhân giáp, bác sĩ thường chỉ định siêu âm tuyến giáp.

Để đặt lịch khám và theo dõi tình trạng sức khỏe tại DYM Medical Center, quý khách vui lòng liên hệ:

DYM MEDICAL CENTER SÀI GÒN: Phòng B101-103, Tầng hầm B1, Tòa nhà mPlaza Saigon, Số 39 Lê Duẩn, Phường Sài Gòn, TP. Hồ Chí Minh.

DYM MEDICAL CENTER PHÚ MỸ HƯNG: Phòng 3A01, Tầng 3A, Tòa nhà The Grace, Số 71 Đường Hoàng Văn Thái, Phường Tân Mỹ, TP. Hồ Chí Minh.

DYM MEDICAL CENTER HÀ NỘI: Tầng hầm B1, Tòa nhà Epic Tower, Ngõ 19 Duy Tân, Phường Cầu Giấy, Hà Nội.

Hotline: 1900 2929 37