Tin tức sức khỏe,
thông báo về DYM

Tổng quan

Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori (HP) là nguyên nhân hàng đầu gây viêm loét dạ dày – tá tràng và có liên quan đến ung thư dạ dày. Việc phát hiện HP có vai trò quan trọng trong chẩn đoán và điều trị.

Trong nhiều phương pháp hiện nay, test hơi thở C13-Urea được đánh giá là một trong những kỹ thuật chính xác, an toàn, không xâm lấn và phù hợp cho cả trẻ em lẫn người lớn.

Test hơi thở C13-Urea là gì?

• Đây là xét nghiệm không xâm lấn, dùng để phát hiện sự hiện diện của vi khuẩn HP trong dạ dày.

• Nguyên lý dựa trên việc HP tiết ra men urease – có khả năng phân hủy ure.

• Người bệnh sẽ uống một dung dịch chứa ure gắn đồng vị Carbon 13 (C13). Nếu trong dạ dày có HP, men urease sẽ phân hủy ure thành amoniac và khí carbonic (CO₂).

• Khí CO₂ gắn C13 được hấp thu vào máu, rồi thải ra ngoài qua phổi và được phát hiện trong hơi thở.

Sự hiện diện của C13 trong hơi thở chứng tỏ dạ dày có vi khuẩn HP.

Khi nào cần làm test hơi thở C13-Urea?

Chỉ định

• Người có triệu chứng nghi ngờ: đau bụng vùng thượng vị, đầy hơi, khó tiêu, buồn nôn.

• Theo dõi hiệu quả điều trị diệt HP (ít nhất sau 4 tuần ngưng thuốc).

• Trẻ em hoặc người lớn cần chẩn đoán HP nhưng muốn tránh nội soi.

• Người có tiền sử loét dạ dày – tá tràng, hoặc có người thân bị ung thư dạ dày.

Chống chỉ định tương đối

• Người vừa dùng kháng sinh, bismuth hoặc thuốc ức chế bơm proton trong vòng 2–4 tuần, vì có thể gây âm tính giả.

• Người khó thở, không thể lấy mẫu khí thở theo hướng dẫn.

• Phụ nữ có thai: nên cân nhắc, mặc dù C13 là đồng vị bền, không phóng xạ.

Cách thực hiện test hơi thở C13-Urea

Quy trình thường diễn ra như sau:

1. Chuẩn bị

• Nhịn ăn ít nhất 6 giờ trước khi làm test.

• Ngưng kháng sinh, bismuth ≥ 4 tuần, ức chế bơm proton (omeprazol, esomeprazol…) ≥ 2 tuần.

• Ngưng thuốc kháng H2 ít nhất 24 giờ.

2. Thực hiện

• Lấy mẫu hơi thở nền (trước khi uống dung dịch).

• Uống dung dịch chứa 75 mg ure gắn C13, hòa trong nước cam hoặc nước chanh để tăng hấp thu.

• Sau 20–30 phút, lấy mẫu hơi thở thứ hai.

3. Phân tích

• Mẫu hơi thở được đưa vào máy phân tích quang phổ khối hoặc hồng ngoại.

• Kết quả dựa trên tỷ lệ C13 trong khí CO₂ so với mẫu nền.

Tiêu chuẩn chẩn đoán HP bằng test hơi thở C13

• Kết quả được tính bằng chênh lệch tỷ lệ đồng vị (delta over baseline, DOB).

• Ngưỡng chẩn đoán dương tính: DOB ≥ 4‰ (phần nghìn).

• Âm tính: DOB < 4‰.

Độ chính xác:

• Độ nhạy: 95–98%.

• Độ đặc hiệu: 95–100%.

Đây là một trong những xét nghiệm không xâm lấn có độ chính xác cao nhất để chẩn đoán vi khuẩn HP.

Ưu điểm và nhược điểm

Ưu điểm

• Không xâm lấn, dễ thực hiện, an toàn.

• Độ chính xác cao, gần tương đương nội soi sinh thiết.

• Dùng được cho cả trẻ em và người lớn.

• Phù hợp để đánh giá hiệu quả diệt HP sau điều trị.

Nhược điểm

• Giá thành cao hơn so với test kháng nguyên phân hoặc test nhanh urease qua nội soi.

• Kết quả bị ảnh hưởng bởi thuốc (kháng sinh, PPI, bismuth).

• Cần trang thiết bị máy phân tích hiện đại.

So sánh test hơi thở C13 với các xét nghiệm khác

Test hơi thở C13 được ưu tiên trong trường hợp cần chẩn đoán và theo dõi mà không muốn nội soi.

Kết quả test hơi thở C13-Urea có đáng tin cậy không?

• Nếu tuân thủ đúng chuẩn bị trước test, kết quả rất chính xác.

• Tuy nhiên, kết quả có thể âm tính giả nếu:

  • Vừa dùng kháng sinh, PPI, bismuth.

  • Nhiễm HP khu trú mà không lan rộng toàn dạ dày.

• Cũng có thể gặp dương tính giả (hiếm) do vi khuẩn khác có men urease.

Kết luận

Test hơi thở C13-Urea là phương pháp chẩn đoán và theo dõi nhiễm HP đáng tin cậy, có độ chính xác cao, an toàn, phù hợp cho cả trẻ em và người lớn. Đây là lựa chọn ưu tiên khi cần tránh nội soi hoặc đánh giá hiệu quả diệt HP sau điều trị.

Tuy nhiên, xét nghiệm này cần được chỉ định và giải thích bởi bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa, tránh tự ý làm và diễn giải sai kết quả.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

1. Test hơi thở C13 có cần nhịn ăn không?

Có. Người bệnh cần nhịn ăn ít nhất 6 giờ trước khi làm test.

2. Trẻ em có làm được test hơi thở C13 không?

Có. Đây là phương pháp an toàn cho cả trẻ em và người lớn.

3. Bao lâu sau điều trị HP có thể làm lại test hơi thở C13?

Ít nhất 4 tuần sau khi ngừng kháng sinh và 2 tuần sau khi ngừng thuốc ức chế bơm proton.

4. Test hơi thở C13 và test C14 khác nhau như thế nào?

• Test C13 sử dụng đồng vị bền, không phóng xạ, an toàn cho mọi đối tượng.

• Test C14 sử dụng đồng vị phóng xạ liều rất thấp, không áp dụng cho trẻ em và phụ nữ mang thai.

5. Nếu test hơi thở C13 dương tính có cần nội soi không?

Không phải lúc nào cũng cần. Nếu chỉ có nhiễm HP mà chưa có dấu hiệu cảnh báo (xuất huyết tiêu hóa, sụt cân, thiếu máu, nôn ói kéo dài…), bác sĩ có thể điều trị trực tiếp mà không cần nội soi.

Để đặt lịch khám và thực hiện Test hơi thở C13-Urea tìm H. pylori dạ dày tại DYM Medical Center, quý khách vui lòng liên hệ:

DYM MEDICAL CENTER SÀI GÒN: Phòng B103, Tầng hầm B1, Tòa nhà mPlaza Saigon, Số 39 Lê Duẩn, Phường Sài Gòn, TP. Hồ Chí Minh.

DYM MEDICAL CENTER PHÚ MỸ HƯNG: Phòng 3A01, Tầng 3A, Tòa nhà The Grace, Số 71 Đường Hoàng Văn Thái, Phường Tân Mỹ, TP. Hồ Chí Minh.

DYM MEDICAL CENTER HÀ NỘI: Tầng hầm B1, Tòa nhà Epic Tower, Ngõ 19 Duy Tân, Phường Cầu Giấy, Hà Nội.

Hotline: 1900 2929 37