TIN TỨC

Tin tức sức khỏe,
thông báo về DYM

TEST ABC DẠ DÀY: PHƯƠNG PHÁP TẦM SOÁT UNG THƯ DẠ DÀY HIỆN ĐẠI

Tin tức

Jan 26, 2026

Tổng quan

Ung thư dạ dày là một trong những loại ung thư đường tiêu hóa phổ biến và có tỷ lệ tử vong cao. Điểm quan trọng là bệnh thường không có triệu chứng ở giai đoạn sớm, khiến nhiều trường hợp được phát hiện muộn.

Trong bối cảnh đó, Test ABC dạ dày ra đời như một phương pháp xét nghiệm máu đơn giản, không xâm lấn nhằm tầm soát sớm nguy cơ ung thư dạ dày. Phương pháp này đã được áp dụng rộng rãi tại Nhật Bản và một số quốc gia châu Á – nơi có tỷ lệ ung thư dạ dày cao.

Test ABC dạ dày là gì?

Test ABC (còn gọi là xét nghiệm Pepsinogen – H. pylori) là xét nghiệm máu nhằm:

1. Đánh giá tình trạng teo niêm mạc dạ dày thông qua định lượng Pepsinogen I (PG I) và Pepsinogen II (PG II).

2. Xác định tình trạng nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori (H. pylori) – yếu tố nguy cơ chính gây ung thư dạ dày.

Dựa trên sự kết hợp của Pepsinogen và kháng thể H. pylori, người bệnh sẽ được phân loại thành 4 nhóm nguy cơ khác nhau (A, B, C, D).

Cơ chế và nguyên lý

Pepsinogen I (PG I): tiết chủ yếu từ tế bào tuyến của thân dạ dày. Khi teo niêm mạc thân dạ dày thì nồng độ PG I giảm.
Pepsinogen II (PG II): tiết từ toàn bộ niêm mạc dạ dày và tá tràng. Trong viêm dạ dày do H. pylori, PG II có xu hướng tăng.
Tỷ lệ PG I/PG II: là chỉ số phản ánh tình trạng teo niêm mạc dạ dày chính xác hơn so với từng chất riêng lẻ.

Nguyên tắc:

Quá trình bắt đầu từ: Nhiễm H. pylori - viêm teo niêm mạc - PG I giảm, PG II tăng - PG I/II giảm.
Kết hợp với xét nghiệm kháng thể H. pylori để phân tầng nguy cơ.

Chỉ định làm test ABC dạ dày

Test ABC dạ dày phù hợp với:

Người trưởng thành (≥ 30 tuổi), đặc biệt ở các vùng có tỷ lệ ung thư dạ dày cao.
Người có tiền sử gia đình ung thư dạ dày.
Người có triệu chứng khó tiêu kéo dài, nhưng chưa rõ nguyên nhân.
Người muốn tầm soát sớm ung thư dạ dày mà chưa cần nội soi ngay.

Không nên làm test ABC khi:

Đang điều trị tiệt trừ H. pylori.
Mới dùng kháng sinh, thuốc ức chế bơm proton (PPI) trong 4 tuần gần đây (có thể ảnh hưởng kết quả).

Cách thực hiện

Lấy máu tĩnh mạch để đo:
- Pepsinogen I (ng/mL).
- Pepsinogen II (ng/mL).
- Tỷ lệ PG I/PG II.
- Kháng thể H. pylori (IgG).
Kết quả có sau 1–2 ngày.

Ý nghĩa kết quả

Dựa trên sự kết hợp giữa kháng thể H. pylori (+/-) và tình trạng teo niêm mạc (PG I ≤ 70 ng/mL và PG I/II ≤ 3,0), chia thành 4 nhóm:

Nhóm C và D cần được nội soi dạ dày định kỳ (1–2 năm/lần) để phát hiện sớm ung thư dạ dày.

Ưu điểm của Test ABC

Đơn giản, chỉ cần xét nghiệm máu.
Không gây khó chịu như nội soi.
Có thể áp dụng cho sàng lọc diện rộng trong cộng đồng.
Giúp phân tầng nguy cơ và lên kế hoạch tầm soát cá nhân hóa.

Hạn chế

Không thay thế hoàn toàn nội soi (nội soi vẫn là tiêu chuẩn vàng trong chẩn đoán tổn thương niêm mạc dạ dày).
Kết quả có thể bị ảnh hưởng nếu:
- Người bệnh đã tiệt trừ H. pylori.
- Dùng thuốc ức chế tiết acid (PPI).
- Có bệnh dạ dày khác.
Giá trị tiên đoán dương (PPV) cho ung thư dạ dày chưa cao, cần kết hợp các yếu tố nguy cơ khác.

Khi nào cần làm test ABC dạ dày?

Người trên 40 tuổi muốn tầm soát ung thư dạ dày.
Người có yếu tố nguy cơ cao: tiền sử gia đình, hút thuốc lá, uống rượu, chế độ ăn nhiều muối, ít rau xanh.
Người có kết quả test ABC nhóm B, C, D cần theo dõi định kỳ bằng nội soi.

Kết luận

Test ABC dạ dày là một phương pháp tầm soát nguy cơ ung thư dạ dày hiện đại, dựa trên xét nghiệm máu, an toàn và dễ thực hiện. Mặc dù không thay thế hoàn toàn nội soi, test này giúp phân tầng nguy cơ, từ đó bác sĩ có chiến lược theo dõi và can thiệp phù hợp.

Với những người thuộc nhóm nguy cơ cao (C, D), việc nội soi định kỳ kết hợp tiệt trừ H. pylori là biện pháp hiệu quả nhất để phòng ngừa ung thư dạ dày.