TIN TỨC

Tin tức sức khỏe,
thông báo về DYM

NANG THẬN: NGUYÊN NHÂN, TRIỆU CHỨNG, CHẨN ĐOÁN VÀ ĐIỀU TRỊ

Tin tức

Jan 21, 2026

Tổng quan về nang thận

Nang thận là những túi dịch có thành mỏng hình thành bên trong hoặc trên bề mặt thận. Nang thường đơn độc, lành tính, không gây triệu chứng và được phát hiện tình cờ qua siêu âm. Tuy nhiên, một số trường hợp nang to hoặc nhiều nang có thể gây chèn ép, đau, nhiễm trùng, hoặc liên quan đến bệnh lý di truyền như bệnh thận đa nang.

Tỷ lệ mắc nang thận tăng theo tuổi. Theo thống kê, khoảng 20–30% người trên 50 tuổi có nang thận đơn giản, và phần lớn không cần điều trị đặc hiệu.

Nguyên nhân và phân loại các loại nang thận

1. Nang thận đơn giản

Nguyên nhân chưa rõ ràng, có thể do tắc nghẽn vi ống thận hoặc viêm nhẹ mạn tính.
Đặc điểm: thành mỏng, chứa dịch trong, không vách ngăn, không canxi hóa.
Hầu hết là lành tính.

2. Nang phức tạp

Có vách, vôi hóa, vách dày, hoặc có thành phần đặc.
Cần phân loại theo Bosniak classification trên CT scan để đánh giá nguy cơ ác tính.

3. Bệnh thận đa nang (Polycystic Kidney Disease – PKD)

Do di truyền gen trội hoặc lặn.
Nhiều nang phát triển hai bên thận, làm tăng kích thước thận, gây suy thận mạn.

Triệu chứng khi mắc nang thận

Phần lớn nang thận không gây triệu chứng.

Khi nang lớn hoặc nhiều, có thể gặp:

Đau âm ỉ vùng hông lưng.
Đầy tức bụng do khối u lớn.
Tiểu máu (do vỡ nang hoặc chèn ép).
Nhiễm trùng nang: sốt, đau, tiểu đục.
Tăng huyết áp (do nang chèn ép mạch máu thận).

Ở bệnh thận đa nang:

Đau lưng mạn tính.
Tăng huyết áp kháng trị.
Suy thận tiến triển.
Có thể kèm nang gan, phình động mạch não.

Biến chứng

Nhiễm trùng nang: sốt, đau vùng thận.
Vỡ nang: gây đau cấp, tiểu máu.
Tăng huyết áp: thường gặp trong bệnh thận đa nang.
Suy thận mạn: ở bệnh nhân có nhiều nang hoặc bệnh thận đa nang.
Ung thư tế bào thận: nguy cơ cao hơn ở nang phức tạp.

Tiêu chuẩn chẩn đoán

1. Siêu âm bụng

Nang đơn giản: hình tròn/bầu dục, thành mỏng, dịch trong, không tăng âm, có hiệu ứng tăng âm phía sau.
Là phương pháp đầu tay, dễ tiếp cận, độ nhạy cao.

2. CT Scan có cản quang

Đánh giá nang phức tạp theo phân loại Bosniak:
Bosniak I: nang đơn giản, lành tính.
Bosniak II: có vài vách mỏng, ít nguy cơ ác tính.
Bosniak IIF: cần theo dõi định kỳ.
Bosniak III: vách dày, ngấm thuốc, nguy cơ ác tính 40–60%.
Bosniak IV: có khối đặc, nguy cơ ác tính >80%.

3. MRI thận

Hữu ích khi CT không rõ ràng.

4. Xét nghiệm máu – nước tiểu

Đánh giá chức năng thận (creatinin, ure).
Tổng phân tích nước tiểu (hồng cầu, protein niệu).

Tiêu chuẩn chẩn đoán chính: hình ảnh siêu âm thận hoặc CT đặc trưng của nang.

Điều trị nang thận

1. Nang thận đơn giản, không triệu chứng

Không cần điều trị.
Theo dõi bằng siêu âm định kỳ (6–12 tháng).

2. Nang gây triệu chứng hoặc biến chứng

Chọc hút dịch nang qua da + bơm chất xơ hóa (ethanol): giảm tái phát.
Phẫu thuật nội soi cắt vỏ nang: áp dụng cho nang lớn, tái phát nhiều lần.
Điều trị nhiễm trùng nang: kháng sinh, dẫn lưu.

3. Bệnh thận đa nang

Điều trị triệu chứng: kiểm soát huyết áp, giảm đau.
Điều trị biến chứng: lọc máu, ghép thận khi suy thận giai đoạn cuối.
Thuốc ức chế vasopressin V2 receptor (Tolvaptan) có thể làm chậm tiến triển bệnh.

Phòng ngừa mắc nang thận

Không có biện pháp phòng ngừa nang thận đơn giản. Tuy nhiên, để hạn chế biến chứng và hỗ trợ thận:

Uống đủ nước 2–2,5 lít/ngày.
Hạn chế muối (<5 g/ngày).
Ăn nhiều rau xanh, trái cây.
Tránh rượu bia, thuốc lá.
Kiểm soát huyết áp.
Khám định kỳ, siêu âm để phát hiện sớm thay đổi bất thường.

Khi nào cần đi khám?

Đau vùng thận kéo dài.
Tiểu máu, tiểu đục.
Sốt, ớn lạnh (nghi nhiễm trùng nang).
Tăng huyết áp khó kiểm soát.
Có tiền sử gia đình bệnh thận đa nang.

Kết luận

Nang thận là bệnh lý thường gặp, đa số lành tính và không cần điều trị. Tuy nhiên, nang phức tạp hoặc bệnh thận đa nang có thể dẫn đến biến chứng nguy hiểm như suy thận hoặc ung thư thận.

Siêu âm định kỳ, kiểm soát huyết áp và theo dõi sát giúp quản lý tốt bệnh nhân có nang thận.